Phổ âm thanh online

Công cụ hiển thị phổ âm thanh (spectrogram) biểu diễn chi tiết file audio qua trục thời gian và tần số. Màu sắc đại diện cho mức năng lượng của từng dải âm, giúp bạn dễ dàng nhận biết dải tần số cao, phát hiện file bị cắt tần hay dính tạp âm nền. Hệ thống xử lý 100% trên trình duyệt, đảm bảo an toàn và bảo mật.

Phổ âm thanh là gì?

Phổ âm thanh (spectrogram) thể hiện phân bố tần số và năng lượng của âm thanh theo thời gian qua thuật toán phân tích Fourier. Trục ngang biểu thị thời gian, trục dọc biểu thị tần số (Hz), còn màu sắc thể hiện cường độ âm thanh. Trong khi dạng sóng (waveform) chỉ cho biết âm lượng to nhỏ, phổ âm thanh cho biết chi tiết thành phần tần số của bản thu.

Phổ âm thanh khác gì dạng sóng (waveform)?

Dạng sóng chỉ vẽ biên độ (âm lượng) thay đổi theo thời gian: một trục là thời gian, một trục là mức to nhỏ, hoàn toàn không có thông tin về tần số. Phổ âm thanh vẽ thêm một chiều: trục ngang vẫn là thời gian, trục dọc là tần số (Hz), và màu sắc hoặc độ sáng tại mỗi điểm thể hiện năng lượng ở đúng tần số đó vào đúng thời điểm đó. Nhìn dạng sóng, bạn biết đoạn nào to đoạn nào nhỏ. Nhìn phổ âm thanh, bạn biết đoạn nào có tiếng trầm, tiếng cao, tiếng rít, hay hoàn toàn trống ở một dải tần nào đó.

Làm sao biết một file nhạc có bị cắt tần số cao (hi-cut) không?

Nhìn vào rìa trên cùng của phổ âm thanh. Nếu năng lượng dừng đột ngột thành một đường ngang phẳng lì, thường ở khoảng 16 đến 19kHz, đó là dấu hiệu của một ngưỡng cắt cứng (brickwall filter), thường do file được nén ở bitrate thấp (mp3 128kbps, 192kbps) hoặc bắt nguồn từ một nguồn nén mất dữ liệu (lossy) chứ không phải bản thu gốc. Một file lossless thật hoặc file nén bitrate cao thường có phổ trải dài hơn, năng lượng giảm dần tự nhiên thay vì dừng đột ngột thành một đường thẳng. Đây là cách phổ biến nhất để phát hiện một file "FLAC giả" (file lossy được đóng gói lại vào định dạng lossless để trông có vẻ chất lượng cao hơn thực tế) hoặc một file bị nâng cấp giả (upsample) từ nguồn thấp. Cần nói rõ: một ngưỡng cắt không phải bằng chứng tuyệt đối. Một số bản thu gốc cũng có độ dốc cao tần tự nhiên do cách phối khí hoặc mastering, nên hãy kết hợp quan sát này với việc nghe thử và biết nguồn gốc file.

Cách đọc phổ âm thanh: trục, màu sắc và ngưỡng cắt nghĩa là gì?

Trục ngang là thời gian, trục dọc là tần số tính bằng Hz (thấp ở dưới, cao ở trên). Màu càng sáng hoặc càng đậm ứng với năng lượng càng lớn tại tần số đó; màu tối hoặc gần như trong suốt là gần như im lặng. Một vệt sáng nằm ngang ở một tần số cố định thường là tiếng ù hoặc hum. Một khối sáng lan rộng đột ngột theo chiều dọc, phủ hết mọi tần số trong khoảnh khắc ngắn, thường là clipping hoặc một tiếng động mạnh. Ngưỡng cắt cứng, như mô tả ở trên, là một đường biên phẳng lì ở rìa trên, tách hẳn phần có tín hiệu và phần trống phía trên nó.

Phổ âm thanh còn dùng để làm gì ngoài kiểm tra chất lượng file?

Phổ âm thanh hỗ trợ hiệu quả cho quá trình mixing và mastering: phát hiện hiện tượng vỡ tiếng (clipping), đánh giá độ nhiễu nền (hiss) hoặc xác định dải tần cộng hưởng gây chói tai. Khi sử dụng công cụ tách nhạc, phổ âm thanh giúp kiểm tra xem bản beat có bị dính lại giọng hát hay không. Đây cũng là công cụ trực quan giúp người làm nhạc phân tích cấu trúc phối khí của bài hát.

Ai nên dùng công cụ xem phổ âm thanh này?

• Người muốn kiểm tra một file nhạc tải về có thực sự lossless hay chỉ là lossy đóng gói lại
• Người phối khí, mix nhạc cần soi clipping, cộng hưởng, hoặc sàn nhiễu
• Người dùng công cụ tách nhạc muốn kiểm tra bản nhạc nền có còn sót giọng hát không
• Người học âm nhạc muốn hiểu trực quan cách một bài hát được dựng nên theo tần số và thời gian
• Ai tò mò muốn tự tay xem phổ âm thanh của bài hát yêu thích trông như thế nào

Công cụ chạy hoàn toàn trong trình duyệt, không tải file lên máy chủ nào, nên mở file xong là xem được ngay.

1. 1

   Mở file âm thanh

   Kéo thả hoặc chọn một file mp3, wav, m4a, flac, ogg từ máy. File được đọc trực tiếp trong trình duyệt và không rời khỏi thiết bị của bạn.

2. 2

   Đọc biểu đồ

   Trục ngang là thời gian, trục dọc là tần số, màu càng sáng thì năng lượng ở tần số đó càng lớn. Một dải đen phẳng ở nửa trên nghĩa là file đã bị cắt mất phần tần số cao.

3. 3

   Chỉnh cách hiển thị

   Trong bảng tuỳ chỉnh, đổi bảng màu để nhìn rõ hơn, đổi thang tần số sang mel hoặc log để xem kỹ dải trầm, tăng cỡ cửa sổ FFT để nét về tần số hoặc giảm xuống để nét về thời gian.

4. 4

   Phóng to và lặp một đoạn

   Dùng thanh zoom và minimap để soi một đoạn ngắn, hoặc quét chọn một vùng rồi bật lặp để vừa nghe vừa nhìn đúng đoạn đó.

• Cỡ cửa sổ FFT là một đánh đổi: cửa sổ lớn cho độ phân giải tần số cao nhưng nhoè về thời gian, cửa sổ nhỏ thì ngược lại. Không có giá trị nào đúng cho mọi file.
• File rất dài hoặc rất nặng sẽ tốn bộ nhớ trình duyệt khi vẽ, vì toàn bộ việc tính toán chạy trên máy bạn.